خانه / چگونه بسازیم / الکترونیکی / آموزش ساخت مدار شارژر باتری اتوماتیک به دو روش مختلف

آموزش ساخت مدار شارژر باتری اتوماتیک به دو روش مختلف

باتری‌های قلمی‌هنوز کاربرد زیادی دارند و عمر کم آنها تاثیری در این مسئله ندارد. اگر شما هم زیاد از این باتری‌ها استفاده می‌کنید، با ساخت شارژر باتری اتوماتیک می‌توانید عمر آنها را به چهار تا پنج سال برسانید! در این ساختنی طرز ساخت دو مدار شارژر باتری اتوماتیک را یاد می‌گیرید که با قطعات و روش‌های مختلف ساخته می‌شوند.

برای شارژ باتری با این دو مدار، باید شارژ باتری کمتر از ۱۲٫۴ ولت باشد. حداکثر ظرفیت اکثر باتری‌ها هم ۱۴٫۴ ولت است اما برای اطمینان بیشتر بهتر است باتری‌ها را بیشتر از ۱۳ ولت شارژ نکنید.

مدار شارژر باتری اتوماتیک ساده

شماتیک مدار شارژر باتری اتوماتیک
شماتیک مدار شارژر باتری اتوماتیک

مدار اول فقط با ولتاژ DC کار می‌کند و سطح ولتاژ آن نباید بیشتر از ۱۵ ولت یا ۱٫۵ برابر ولتاژ باتری بشود. مهمتر اینکه جریان شارژ این مدار باید ۱۰ درصد جریان باتری باشد. ساخت این مدار شارژر باتری بسیار ساده است و از قطعات ارزان برای ساختش استفاده شده است.

برای شناسایی ولتاژ بیشتر از ۱۳ ولت و کنترل سیستم توقف شارژ از دیود زنر استفاده کرده ایم. البته می‌شود بجای این قطعه از آی سی‌هایی مثل LM339، LM311، LM324 و LM301 هم استفاده کرد اما هزینه ساخت مدار شارژ باتری زیاد می‌شود. دیود و دیود زنر ارزان تر هستند و هر دو به عنوان سوپاپ جریان الکتریکی عمل می‌کنند.

برای کنترل جریان منتهی به باتری هم از رله استفاده کردیم که قیمت مناسب و طرز کار ساده ای دارد. قطعه SCR هم سوئیچ کنترل مدار شارژر باتری اتوماتیک است.

بعد از ساخت مدار طبق شماتیک بالا، باید آن را تست کنید. در ویدیوی زیر تست مدار شارژ باتری را می‌بینید. این مدار جریان را بعد از رسیدن ولتاژ کلی به ۱۳٫۶ ولت قطع می‌کند، سپس LED2 (زرد) روشن می‌شود و رله هم جریان متصل به باتری را قطع می‌کند.

برای استفاده مجدد از مدار شارژ باتری، SW2 را بزنید تا مدار ریست بشود و شارژ دوباره شروع بشود.

شارژر باتری ۱۲ ولتی اتوماتیک

شماتیک مدار شارژر باتری اتوماتیک دوم را در تصویر بالا می‌بینید. این مدار برای بسیاری از مدل‌های باتری ۶ ولتی، ۹ ولتی و ۱۲ ولتی قابل استفاده است.

در این مدار ابتدا جریان ۲۲۰ ولت AC به یک ترانسفورماتور ارسال می‌شود تا تبدیل به جریان ۱۵ ولتی بشود. سپس به یک دیود پل و یکسوساز AC به DC می‌رود تا تبدیل به جریان ۱۲ ولت DC بشود. LED1 هم نشانگر فعال بودن مدار شارژر است.

در ابتدا SCR1 فعال است چون ۱۵V به سمت R3 حرکت می‌کند تا جریان را محدود کند و سپس به دیود D5 می‌رسد تا از معکوس شدن ولتاژ جلوگیری کند. چون ولتاژ ۱۵ ولتی دیود پل، یکسوساز موج کامل است فرکانس خروجی ۵۰+۵۰ Hz خواهد بود. جریان این مدار موج مداوم نیمه سینوسی خواهد بود که با ولتاژ خارن فیلتر (که مثل خط صاف است) فرق دارد. بنابراین وقتی ولتاژ مثبت به پایه G قطعه SCR1 برسد، همیشه جریان را هدایت نمی‌کند. دلیلش هم این است که شکل موج به اندازه کافی صاف و هموار نیست.

بررسی سطح ولتاژ باتری

این مدار ولتاژ را از سر مثبت باتری می‌گیرد و از R2 رد می‌کند تا جریان را کاهش بدهید و سپس با C1 آن را فیلتر و صاف می‌کند. سپس ولتاژ به VR1 منتقل می‌شود تا قبل از رسیدن به پایه G قطعه SCR2 ، تقسیم و به دیود زنر ZD1 فرستاده بشود.

تنظیم سطح VR1 باید با باتری پر و طوری انجام بشود که ولتاژ پایه منفی ZD1 بالاتر از ۶٫۸ ولت باشد. به این ترتیب SCR2 بهتر و پایدارتر عمل می‌کند. وقتی قطعه SCR2 فعال باشد، LED2 روشن می‌شود و SCR1 ارسال جریان را متوقف می‌کند.

چون پایه G قطعه SCR1 ولتاژ را از SCR2 می‌گیرد، اگر ولتاژ کم باتری باعث رسیدن ولتاژ پایه منفی ZD1 به زیر ۶٫۸ ولت بشود پایه G قطعه SCR2 ولتاژ مثبت دریافت نخواهد کرد اما ولتاژ منفی را از R4 می‌گیرد. در نتیجه SCR2 نمی‌تواند به ارسال جریان ادامه بدهد.

برای ساخت این مدار شارژر باتری اتوماتیک به قطعات زیر نیاز دارید:

  • دو عدد مقاومت ۲K
  • یک مقاومت ۱٫۵K
  • یک مقاومت ۵۶۰ohm
  • یک مقاومت ۱۰K
  • یک پتانسیومتر ۱۰K
  • یک خازن الکترولیتی ۱۰۰uF 25V
  • یکسوساز کنترل شده با سیلیکون ۲N6397
  • یکسوساز کنترل شده با سیلیکون EC103
  • یک دیود زنر ۶٫۸V 1W
  • دو عدد دیود ۱N5404
  • یک دیود ۱N4002
  • دو عدد LED 5 میلیمتری
  • برد مدار چاپی

بعد از آماده کردن قطعات، آنها را روی برد مدار چاپی لحیم کنید و مدار را برای تست آماده کنید. ابتدا ظرفیت ولتاژ باتری را پیدا کنید تا در حین تست به مشکل برنخورید. سپس جریان ۲۲۰ ولت AC را به مدار وصل کنید، VR1 را در جهت عقربه‌های ساعت بچرخانید تا LED1 خاموش بشود. چرخاندنVR1 را ادامه بدهید تا LED2 روشن بشود و بلافاصله دست نگه دارید. LED2 تا زمانی که باتری پر بشود، روشن می‌ماند.

همانطور که در ابتدا گفتیم از این مدار شارژر باتری اتوماتیک می‌توانید برای باتری‌های ۶V، ۹V و ۱۲V استفاده کنید. البته برای اینکار باید مقدار برخی از قطعات را تغییر بدهید. برای اینکار از راهنمای زیر کمک بگیرید.

  • باتری ۶ ولتی: ترانسفورماتور ۹ ولتی، دیود زنر ۳٫۳ ولتی، R3 و R4 یک کیلویی
  • باتری ۹ ولتی: ترانسفورماتور ۱۲ ولتی، دیود زنر ۴٫۷ ولتی، R3 و R4 یک و نیم کیلویی
  • باتری ۱۲ ولتی: ترانسفورماتور ۱۵ ولتی، دیود زنر ۶٫۸ ولتی، R3 و R4 دو کیلویی

منبع

خلاصه مطلب
آموزش ساخت مدار شارژر باتری اتوماتیک به دو روش مختلف
عنوان مطلب
آموزش ساخت مدار شارژر باتری اتوماتیک به دو روش مختلف
توضیح کوتاه
با این دو مدار می‌توانید باتری‌های قلمی‌را تا 5 سال استفاده کنید.
نویسنده
ساختنی

بیشتر بخوانید:

ساخت کلید یدکی کپی با کارت ویزیت و قوطی کنسرو... کلید یدکی یکی از وسایل به شدت کار راه بیانداز است. به همین خاطر می خواهیم آموزش ساخت آن را هم به شما یاد بدهیم. برای ساخت کلید یدکی با این روش نیاز به...
آموزش ساخت : بمب کف درست کنید شاید تا به حال اسم بمب کف را نشنیده باشید اما حتماً از آن خوشتان خواهد آمد. بمب کف ترکیبی از مواد خشک است که وقتی خیس میشوند کف می کنند. با بمب کف خیل...
پازل چوبی سه بعدی با طرح بیست وجهی بسازید... در این ساختنی طرز ساخت یک پازل چوبی را یاد می گیرید که می تواند هدیه بسیار خوبی برای طرفداران پازل باشد. برای ساخت این پازل چوبی سه بعدی باید به دستگا...
پرتال زمان بسازید و حرکت اجسام را در زمان واقعی به صورت آهسته ببینید!... این روزها هر روز یک گجت جدید وارد بازار می شود اما گجت ها و دستگاه هایی که واقعاً متفاوت باشند و ایده کاملاً جدیدی داشته باشند، خیلی کم پیدا می شوند. ...
آموزش ساخت میز عسلی شیک و بادوام با یک الوار چوبی... اگر به تازگی نجاری را شروع کرده اید و دنبال آموزش ساخت میز عسلی به روش ساده می گردید، همین جا بمانید. در این ساختنی یاد می گیرید فقط با یک الوار چوبی ...
پارچه ابریشمی را داخل مایکروویو رنگ کنید!... پارچه ابریشمی ساده و بی رنگ در همه خانه ها پیدا میشود. اگر اهل ساختنی و کاردستی باشید، احتمالاً زیاد از این پارچه های ابریشمی استفاده می کنید. در این ...

درباره عاطفه اسدزاده

عاطفه اسدزاده
عاطفه اسدزاده،یکی از نویسندگان وبسایت ساختنی است.

پیشنهاد می کنیم

با دستگاه برش لیزری ربات چوبی منعطف و بادوام بسازید

قبلاً در ساختنی آموزش ساخت ربات مقوایی را یاد گرفته اید. آن ربات قابل برنامه …

پاسخ دهید