خانه / چگونه بسازیم / الکترونیکی / آموزش ساخت : موتور DC بسازید

آموزش ساخت : موتور DC بسازید

در این ساختنی آموزش ساخت یک ابزار آموزشی جالب را یاد می‌گیرید. یک موتور DC کوچک که بخوبی می‌تواند طرز کار موتور را نشان بدهد. ساخت موتور ایده خوبی برای ساخت کاردستی است. ساخت این موتور بسیار ساده است و نیاز به مهارت خاصی ندارد. اگر به دنبال آموزش ساخت موتور ساده تری هستید، به پست آموزش ساخت موتور سر بزنید.

با سیم و آهنربا یک موتور DC بسازید
با سیم و آهنربا یک موتور DC بسازید

می‌توانید در ویدیوی زیر طرز کار موتور را ببینید:

گام اول : وسایل و ابزار مورد نیاز

وسایل مورد نیاز

  • یک تکه چوب
  • سیم آهنربایی (یا همان سیم مسی روکش شده)
  • ورق فلزی
  • آهنربا

ابزار مورد نیاز

  • اره
  • اره مویی
  • اره مخصوص فلز
  • کاغذ سنباده

گام دوم : بدنه موتور را بسازید

ابتدا باید اندازه‌های بدنه موتور را روی چوب علامت بزنید. تخته ای که می‌برید باید 4.5 سانتیمتر ارتفاع، 3.5 سانتیمترعرض و 7.5 سانتیمتر طول داشته باشد. در قسمت بالای مستطیلی که می‌کشید هم یک دایره بکشید که فقط نصف آن داخل مستطیل باشد. قطر این دایره نباید بیشتر از سه سانتیمتر باشد.

حالا می‌توانید با اره چوب را ببرید. اگر لبه‌های چوب صاف نبود، از سنباده استفاده کنید و آن را کاملاً صاف کنید. برای اینکه لبه‌ها کاملاً صاف بشود، کاغذ سنباده را روی یک سطح افقی بچسبانید و چوب را روی آن حرکت بدهید. با این روش لبه‌های چوب کاملاً صاف میشوند.

حالا بای نیم دایره را ببرید تا سیم پیچ موتور فضای کافی برای چرخیدن داشته باشد. برای بریدن این نیم دایره از اره مویی استفاده کنید. در حین بریدن نیم دایره حواستان باشد که تیغ اره کاملاً صاف و تراز باقی بماند تا برش دقیق از آب دربیاید.

چون از ابزار دستی برای بریدن بدنه موتور استفاده کرده ایم، حتماً نواقصی وجود دارد که باید آنها را برطرف کنیم. یکبار دیگر لبه‌های چوب را سنباده بزنید. برای صاف کردن انحنای چوب، کاغذ سنباده را دور یک میله بپیچید و با آن برش نیم دایره را صاف کنید.

کار با سنباده و از بین بردن ناهمواری و نقاط شیب دار خیلی مهم است.

گام سوم : براکت‌ها را بسازید

برای ساخت براکت‌های می‌توانید از ورق فلزی یا قلاب فلزی استفاده کنید. کارایی این دو نوع براکت به یک اندازه است اما براکتی که خودتان بسازید، ظاهر موتور را مرتب تر میکند.

برای ساخت براکت‌ها دو ورق فلزی به عرض لبه‌های اطراف نیم دایره ببرید. طول این نوارهای فلزی باید کمی‌بیشتر از لبه‌های بدنه موتور باشد. با اره نوارهای فلزی را ببرید و روی آنها را خوب سنباده بزنید.

اگر می‌خواهید سیم پیچ موتور DC سرجایش بایستد، باید یک انحنای U شکل وسط نوارهای فلزی ایجاد کنید. می‌توانید این انحنا را با دست هم ایجاد کنید اما ساخت یک الگوی چوبی کارتان را راحت تر و دقیق تر میکند. یک تکه چوب بردارید و با اره مویی یک حفره U شکل وسط آن ببرید. یکی از نوارهای فلزی را روی آن قرار دهید و با یک میله فلزی روی آن ضربه بزنید تا از وسط خم بشود. بعد از اینکه وسط نوار فلزی کاملاً خم شد، با چکش دو طرف آن را صاف کنید و روی چوب بخوابانید. دقت کنید که این انحنا باید درست وسط نوار فلزی باشد.

خم کردن براکت‌ها کمی‌خط روی آنها می‌اندازد که میتوانید آن را با سنباده کاملاً تمیز کنید.

گام چهارم : براکت‌ها را به بدنه موتور DC وصل کنید

براکت‌ها را به بدنه چوبی بچسبانید
براکت‌ها را به بدنه چوبی بچسبانید

حالا باید براکت‌هایی که ساخته اید را روی بدنه موتور وصل کنید. انحنای براکت‌ها را روی لبه چوب علامت بزنید و با اره مویی حفره را ببرید. دقت کنید که این حفره باید دقیقاً وسط قراربگیرد.

حالا براکت‌ها را سرجایشان بگذارید و هر کدام شان را با دو پیچ ثابت کنید. دست آخر هم می‌توانید بدنه موتور را رنگ کنید.

گام پنجم : آهنربا را اضافه کنید

آهنربا را وسط انحنای بدنه قرار بدهید
آهنربا را وسط انحنای بدنه قرار بدهید

آهنربا را باید درست وسط نیم دایره قرار بدهید. یک وسط نیم دایره دریل کنید و آهنربا را داخل آن بگذارید. اگر لازم بود دور آهنربا کمی‌خرده چوب قرار بدهید تا داخل سوراخ کاملاً ثابت بشود. این سوراخ باید به قدری بزرگ باشد که قطبین آهنربا را معکوس کند.

آهنربایی که در تصویر می‌بینید حداقل اندازه آهنرباست و توصیه می‌کنیم برای افزایش قدرت موتور از آهنربای بزرگتری استفاده کنید.

گام ششم : کویل را بسازید

مهمترین نکته در ساخت کویل درست خراش دادن آن است
مهمترین نکته در ساخت کویل درست خراش دادن آن است

برای ساخت کویل سیم مسی را دور یک شی استوانه ای بپیچید و بعد از اینکه به دور آخر رسیدید، آن را دور بقیه سیم‌ها بپیچید. سیم پیچ را طوری بسازید که دو سر سیم روبروی هم قرار بگیرند. حالا باید لعاب دو سر سیم (نقطه شروع و نقطه پایان سیم پیچ) که روبروی هم قرار دارند را خراش بدهید. دقت کنید که لعاب سیم اول کلاً برداشته میشود و فقط لعاب قسمت بالای سیم دیگر برداشته میشود. سپس نوبت قسمت بالای سیم پیچ میرسد که لعاب قسمتی از آن را هم خراش می‌دهیم. برای خراش دادن لعاب از چاقوی نوک تیز یا کاتر استفاده کنید. این توضیحات برای حالتی است که آهنربا زیر سیم پیچ قرار دارد و سیم پیچ هم در حالت عمودی است.

این قسمت ساخت موتور خیلی مهم است و اگر درست انجام نشود، سیم پیچ ار نخواهد کرد. حواستان باشد که در حین خراشیدن سیم‌ها، کاتر را به سمت بیرون بکشید تا به انگشتان تان آسیب نرسد.

گام هفتم : این موتور DC چطور کار میکند؟

سیم پیچ را به بدنه وصل کنید
سیم پیچ را به بدنه وصل کنید

وقتی سیم پیچ می‌چرخد با براکت‌ها تماس پیدا میکند و به این ترتیب جریان در حلقه حرکت پیدا میکند و میدان مغناطیسی شکل می‌گیرد. این میدان مغناطیسی در مجاورت میدان مغناطیسی آهنربا باعث حرکت سیم پیچ می‌شوند. خراش‌هایی که روی نقطه‌های مشخصی از سیم پیچ زدید، باعث میشود سیم پیچ در یک جهت بچرخد. همین چرخه در هربار گردش سیم پیچ تکرار میشود.

برای روشن کردن این موتور، سیم پیچ را داخل براکت‌ها قرار بدهید و سپس یک باتری به دو سر آن وصل کنید. حالا یک ضربه آرام به سیم پیچ بزنید تا حرکتش شروع بشود. اگر سیم پیچ را درست ساخته باشد یک باتری قلمی‌برای راه افتادن آن کافی است. البته معمولاً قبل از اولین راه اندازی موفق موتور DC باید چند تغییر کوچک ایجاد کنید.

موتور DC آماده است

حالا که ساخت موتور را تمام کرده اید، می‌توانید آزمایش‌های مختلفی را با آن انجام بدهید. هربار قطبیت آهنربا یا باتری را تغییر بدهید و تاثیر آن روی کارایی موتور را بررسی کنید. می‌توانید چند سیم پیچ مختلف بسازید و موتور را با آنها آزمایش کنید.

برای افزایش کارایی موتور باید از سیم مسی نازک تری برای ساخت سیم پیچ استفاده کنید. با اینکار جریان بیش از حد از آن عبور نمی‌کند و مقاومت سیم پیچ هم بیشتر میشود که برای ما بهتر است. همچنین می‌توانید با افزایش طول سیم و تعداد دورها، به شار مغناطیسی برسید و کیفیت موتور را چند برابر کنید.

البته استفاده از سیم نازک یک عیب هم دارد و آن هم کاهش تحمل سیم پیچ است. برای رفع این مشکل با همان سیم یک حلقه دیگر سیم بسازید و سیم پیچ را با آن سیم به بدنه موتور وصل کنید.

اگر سیم پیچ مقاومت کافی داشته باشد و تعداد دورهای آن زیاد باشد، با یک باتری قلمی‌می‌توانید موتور DC را راه بیاندازید. دقت کنید که نباید از باتری لیتیوم پلیمری یا هر منبع تغذیه ای که در اثر کوتاه شدن مدار آسیب می‌بیند، استفاده کنید.

منبع

خلاصه مطلب
آموزش ساخت : موتور DC بسازید
عنوان مطلب
آموزش ساخت : موتور DC بسازید
توضیح کوتاه
با سیم و آهنربا یک موتور DC بسازید.
نویسنده

بیشتر بخوانید:

آموزش ساخت: کیف تبلت چرمی بسازید این کیف تبلت چرمی، بسیار با دوام تر و ارزان تر از نمونه ها مشابه موجود در بازار است با ساختنی همراه باشید و طرز ساخت یک کیف تبلت چرمی را بیاموزید. ا...
آموزش ساخت : تخت خواب کودک با طرح موشک بسازید... در این ساختنی طرز ساخت یک تخت خواب کودک را یاد می گیرید که در عین سادگی بسیار جذاب است. این تخت خواب شبیه موشک است و میتواند هدیه خیلی خوبی برای هر بچ...
کیف دوشی چرم مردانه ساده و شیک بدوزید در این ساختنی آموزش دوخت کیف دوشی چرم مردانه ساده اما شیک را یاد می گیرید. طراحی این کیف دوشی بسیار ساده است و به همین خاطر دوختش نیاز به مهارت و تجرب...
آموزش ساخت آویز گلدان شیک و مقاوم با طناب های رنگی... در این ساختنی یاد می گیرید چطور با چند متر طناب یک آویز گلدان شیک بسازید که همه جای خانه قابل استفاده است. با این آویز گلدان می توانید گیاهان طبیعی یا...
با تخته اسکیت برد میز تلفن کوچک و ساده بسازید... در این ساختنی یاد می گیرید با تخته اسکیت برد قدیمی و چند لوله فلزی میز تلفن یا میز کنار تختخواب بسازید. ساخت میز تلفن با این روش بسیار ساده است و هر ک...
آموزش ساخت : واکس چوب رنگی درست کنید اگر اهل نجاری و ساختنی های چوبی هستید، این ساختنی میتواند پروژه های بعدی تان را خیلی آسانتر کند. آیا تابحال به فکر مخلوط کردن واکس چوب و رنگ افتاده ای...

درباره عاطفه اسدزاده

عاطفه اسدزاده
عاطفه اسدزاده،یکی از نویسندگان وبسایت ساختنی است.

پیشنهاد می کنیم

با دستگاه برش لیزری ربات چوبی منعطف و بادوام بسازید

قبلاً در ساختنی آموزش ساخت ربات مقوایی را یاد گرفته اید. آن ربات قابل برنامه …

پاسخ دهید